Κριτική βιβλίου “Οι φύλακες της Λίμνης”.

Συνέντευξη της Βενετίας Πιτσιλαδή- Σουάρτ
August 2, 2019
Ικέτιδες του Ευριπίδη. ‘Ιδρυμα Μ. Κακογιάννης, 12-14 Σεπτεμβρίου
September 5, 2019

Διαβάζοντας βιβλία, όπως ‘Οι φύλακες της λίμνης’, της φίλης μου, Βασιλικής Διαμαντή, νιώθω πως αξίζει να συνεχίσω να ασχολούμαι με ότι έχει να κάνει με την έννοια βιβλίο και ότι αυτό πρεσβεύει.‘Οι φύλακες της λίμνης’, δεν είναι ένα απλό λογοτέχνημα. Είναι αριστούργημα και κομψοτέχνημα!

Μια ιστορική αναδρομή στο ιστορικό Καλπάκι Ιωαννίνων, με τέτοιο τρόπο, που ταξιδεύει τον αναγνώστη κυριολεκτικά και τον οδηγεί, από τα Γιάννενα στην Χονολουλού, από τα Κάτω Πεδινά Ζαγορίου στη Χαβάη, από το βουνό Χαλεάκαλα στην Κέρκυρα, στην Ερεικούσα και στη Νέα Υόρκη.Διαφορετικά μέρη και τόποι, που έχουν ως βασικό φόντο εξέλιξης της ιστορίας, την εξόντωση της Εβραϊκής κοινότητας Ιωαννίνων, όπως σχεδίασε και οραματίστηκε ο Χίτλερ.

Ενα όραμα, που καταδίκασε χιλιάδες ανθρώπους στο θάνατο, προκαλώντας πόνο και απελπισία σε όσους κατάφεραν να επιζήσουν από τα στρατόπεδα Αουσβιτς και Μπιρκενάου, για ένα μέλλον αβέβαιο χωρίς ελπίδα για ζωή. Οι ήρωες παρουσιάζονται από τη συγγραφέα με ευκρίνεια και αλήθεια, ώστε ο αναγνώστης, μαθαίνοντας για ιστορικά πραγματικά γεγονότα, συμπάσχει μαζί τους, αγωνιά, αδημονεί για το τέλος και γίνεται μάρτυρας των παιχνιδιών της Μοίρας, που πάντα έχει τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο.‘… η ιστορία γράφεται με τις ψυχές και όχι με τα όπλα’ (σελ. 103)

Ετσι ακριβώς και η ιστορία, στην ψυχή του Τεντ, καταγράφηκε με ανεξίτηλα στη μνήμη γεγονότα, με ατελείωτες περιπλανήσεις για τη διεκδίκηση της ζωής. Μιας ζωής χωρίς φόβο, πόλεμο και στερήσεις. Στερήσεις οποιασδήποτε μορφής, αλλά κυρίως… πατρικής! Η ψυχή του Θόδωρου, ποτισμένη με πίκρα και μόνιμες ανεξήγητες απορίες, που τον οδήγησαν σε συναισθηματικό πάγωμα και αδιαφορία για την παραμικρή πιθανότητα, να βιώσει και να νιώσει την αγάπη.

Αποφάσεις ζωής που τον οδηγούν τελικά στην πιο απρόσμενη και ανατρεπτική κατάληξη αυτογνωσίας. Ποιος είναι, από πού ξεκίνησε και κατέληξε στην Νέα Υόρκη και πώς τελικά συνδέεται η ζωή του με τον Τεντ;…‘Η ψυχή, όμως, έχει μνήμη, και πώς να σβήσεις από ‘κει την ανάμνηση του πόνου; Τα σημάδια του, δεν ξέρω αν καταφέρει ο χρόνος να τα διαγράψει.’ (σελ.465)

Ο παράγοντας τύχη… απαραίτητος. Φέρνει κοντά ανθρώπους, με σκοπότην ξεδιάλυση περιστατικών και δεδομένων που αναστατώνουν και προκαλούν έκπληξη και απορία για τα τερτίπια της ζωής. Οπως ακριβώςσυνέβη στην περίπτωση του Τεντ και του Θόδωρου…‘Η ζωή δεν κάνει τυχαία βήματα, τα μελετάει όλα πολύ καλά, αιωρείται για όσο χρειαστεί, κι ύστερα, σίγουρη πια, κάνει την επόμενη δρασκελιά της…’ (σελ. 479)

Καθώς η ροή της ιστορίας προχωρά, η συνδεσιμότητα τόσων αντιφατικών περιστατικών, γίνεται με απόλυτη μαεστρία και αρμονία. Και μ’ αυτό τον τρόπο η συγγραφέας, παραδίδει μια σημαντική και ουσιαστική παρακαταθήκη στους νεότερους, με αναφορά σε σπουδαία ιστορικά γεγονότα, την μάχη στο Καλπάκι Ιωαννίνων και την εξόντωση του Εβραϊκού πληθυσμού, γεγονότα για τα οποία αρκετοί ακόμη δεν γνωρίζουν με ακρίβεια πως διαδραματίστηκαν και το κίνητρο της έρευνας και της αναζήτησης αποτελεί επακόλουθο της ανάγνωσης του βιβλίου.‘

Το άθραυστο της πραγματικότητας διαρρηγνύεται, καμιά φορά συμβαίνει, και αυτό υπογράφει μια διαφορετική συνθήκη ζωής. Κάποιος που δεν είναι ένοικος αυτής της ζωής, αλλά ιδιοκτήτης…’ (σελ. 487)

Και η αξία της ζωής, αποκτά ανεκτίμητη διάσταση, διαβάζοντας βιβλία με ουσιαστικό μήνυμα, που αγγίζουν την ψυχή του αναγνώστη και τον οδηγούν στην πληρότητα της σκέψης.

Και οι πεταλούδες… τόσο μικρές, κι όμως τόσο σημαντικές! Φέρνουν δάκρυα στα μάτια… και η περιγραφή της εικόνας, τόσο μα τόσο λυτρωτική! Γιατί, είναι ‘Οι φύλακες της λίμνης’.